Pavlov’s dog Το πείραμα του Παβλόφ (Βίντεο)

Ο μεγάλος Ρώσος φυσιολόγος και νομπελίστας Ιβάν Παβλώφ σχεδίασε και εκτέλεσε ένα πείραμα που έχει μείνει κλασικό στην ιστορία της επιστήμης. Το 1904 στο εργαστήριό του στην ντάτσα του ( εξοχική κατοικία ) στα περίχωρα της Αγ. Πετρούπολης σχημάτισε δύο ομάδες από σκύλους.Η μία ομάδα λάμβανε το γεύμα της σε τακτή ώρα κάθε μέρα. Η άλλη ομάδα λάμβανε το ίδιο γεύμα την ίδια ώρα αλλά με μία διαφορά.

Λίγα λεπτά πριν την χορήγηση της τροφής ο Παβλώφ χτυπούσε ένα κουδούνι.

Αυτό συνεχιζόταν για ένα χρονικό διάστημα, ώσπου μια μέρα ο Παβλώφ έκανε κάτι διαφορετικό. Άρχισε να χτυπάει το κουδούνι σε άσχετες ώρες χωρίς να προσφέρει τροφή και είδε ότι οι σκύλοι ανταποκρίθηκαν: άρχισαν να τους τρέχουν τα σάλια όπως ακριβώς όταν του παρέθετε τροφή.

Η άλλη ομάδα, οι μάρτυρες, δεν αντέδρασαν καθόλου. Για να ερμηνεύσει ο Παβλώφ τα αποτελέσματα αυτά κατέληξε στα εξής: Η ομάδα των πειραματόζωων είχε συσχετίσει την τροφή με το κουδούνι, γιατί κάθε φορά λίγα λεπτά μετά το κουδούνισμα ερχόταν η τροφή. Αυτό δημιούργησε ένα αντανακλαστικό. Οι σκύλοι έμαθαν ότι υπάρχει μια αλληλουχία γεγονότων σταθερή: κουδούνι – τροφή. Το νευρικό τους σύστημα προσαρμόστηκε και όποτε άκουγαν κουδούνι πίστευαν ότι θα επακολουθήσει η τροφή, γι αυτό και τους έτρεχαν τα σάλια.

Η άλλη ομάδα, οι μάρτυρες δεν αντιδρούσαν καθόλου στο κουδούνι γιατί απλούστατα δεν είχε συσχετίσει το κουδούνι με κάτι άλλο. Συνεπώς αφού δεν υπήρχε η αντίδραση αυτή έμφυτη στον οργανισμό του σκύλου, τότε η καινούργια αντίδραση ήταν ένα αντακλαστικό και μάλιστα που δημιουργήθηκε τεχνητά συσχετίζοντας ένα τεχνητό ερέθισμα με μία συγκεκριμένη αντίδραση, απολύτως εξαρτημένη από το ερέθισμα αυτό. Ο Παβλώφ ονόμασε τα αντανακλαστικά αυτά εξαρτημένα και πέρασε στην ιστορία.

 Αυτό που ανακάλυψε ο Παβλώφ είναι ένας γενικός κανόνας, που ισχύει σε όλο το ζωικό βασίλειο, από το ποντίκι μέχρι τον άνθρωπο.